Werken Naast Je Studie: Over- of Underrated?

Voor veel studenten voelt werken naast je studie als iets wat er “ook nog bij moet”. Colleges, werkgroepen, tentamens, sociale verplichtingen en dan óók nog een bijbaan. Niet gek dat het onderwerp vaak negatief wordt ingestoken: te druk, te vermoeiend, te weinig tijd. Toch verdient werken tijdens je studie meer nuance. Want hoe zwaar het soms ook kan zijn, werken naast je studie is in veel opzichten juist positief.

De vraag is dus niet alleen of werken naast je studie over- of underrated is, maar vooral: hoe je ermee omgaat.

Laten we eerlijk beginnen. Studeren, zeker binnen een medische of andere intensieve opleiding, vraagt veel. Lange dagen, mentale belasting en een constante prestatiedruk. In die context voelt werken soms als een extra stressfactor. Minder tijd om te studeren, minder ruimte om uit te rusten, en sneller het gevoel dat je achter de feiten aanloopt.

Daarnaast leeft het idee dat je je studie “volledig serieus” moet nemen. Alsof werken afleidt van academisch succes. Vooral bij opleidingen met een hoge status, zoals een medische studie, wordt impliciet soms verwacht dat je studie je volledige identiteit opslokt.

Maar dat beeld is eenzijdig.

Medische bijbanen of werken via een uitzendbureau zijn populair onder medische studenten. Ze bieden een inkijkje in de zorgpraktijk en helpen om theorie te koppelen aan de realiteit. Je leert omgaan met patiënten, verantwoordelijkheid dragen en samenwerken in een zorgsetting.

Tegelijkertijd zijn deze banen vaak intens, met onregelmatige diensten en emotionele belasting. Ze zijn waardevol, maar niet per se beter dan andere bijbanen. Een medische bijbaan kan iets toevoegen aan je ontwikkeling, maar is geen vereiste om een goede zorgprofessional te worden. Kies vooral wat past bij jou en je draagkracht.

Zelf heb ik mezelf ingeschreven bij Medigo. Dit is een medisch uitzendbureau waar je verschillende jobs kan aannemen. Perfect voor medische studenten dus.

Natuurlijk: een bijbaan zorgt voor inkomen. Dat alleen al kan een enorme mentale last wegnemen. Minder financiële stress betekent meer rust in je hoofd. Niet afhankelijk zijn van elke euro, zelf boodschappen kunnen doen, af en toe iets leuks kunnen plannen, dat is geen luxe, maar basiszekerheid. En het is natuurlijk altijd lekker als je je studieschuld niet torenhoog te hoeven laten worden.

Toch zit de echte waarde van werken vaak ergens anders.

Werken naast je studie leert je vaardigheden die je in geen enkel studieboek vindt. Omgaan met verantwoordelijkheid. Communiceren met collega’s en leidinggevenden. Grenzen aangeven. Plannen. Prioriteiten stellen. Dat zijn vaardigheden waar je later, ook binnen de medische wereld, dagelijks profijt van hebt.

Voor veel studenten is een bijbaan bovendien een plek waar je even níét student bent. Je rol is duidelijk, je taken zijn concreet en aan het einde van je dienst is het klaar. Dat kan juist ontspannend werken in vergelijking met de eindeloze to-do-lijst van een studie.

Er wordt vaak gezegd dat je bijbaan “relevant” moet zijn voor je studie. Alsof werken alleen waardevol is als het direct aansluit bij je toekomstige carrière. Maar dat is een mythe.

Ja, een baan in de zorg kan leerzaam zijn. Je krijgt een inkijkje in het werkveld, ontwikkelt professionele houding en bouwt alvast ervaring op. Maar ook werk in de horeca, retail of logistiek draagt bij aan je ontwikkeling. Misschien zelfs meer dan je denkt.

Juist banen buiten je studiecontext leren je omgaan met druk, verschillende mensen en onverwachte situaties. Ze houden je blik breder dan alleen je opleiding. En dat is geen nadeel, zeker niet in een vak waarin menselijkheid en communicatie zo belangrijk zijn.

Dat werken positief kan zijn, betekent niet dat elk aantal uren altijd een goed idee is. De nuance zit in de balans. Werken naast je studie wordt problematisch als het structureel ten koste gaat van slaap, herstel en mentale gezondheid.

Een bijbaan zou ondersteunend moeten zijn, niet uitputtend. Dat vraagt soms om eerlijk kijken naar jezelf. Hoeveel uur kun je aan zonder continu over je grenzen te gaan? Welke periodes zijn zwaarder in je studie, en kun je dan tijdelijk minder werken? Durf je hierover het gesprek aan te gaan met je werkgever?

Werken tijdens je studie is geen falen, maar het is ook geen wedstrijd wie het drukst is.

Werken naast je studie wordt vaak onderschat in zijn positieve effecten, maar overschat in hoeveel het zou moeten zijn. Het is geen zwaktebod en geen teken dat je je studie minder serieus neemt. Integendeel: het kan je juist sterker, zelfstandiger en veerkrachtiger maken.

De kunst zit niet in óf je werkt, maar in hoe je het integreert in je leven. Met ruimte voor studie, rust en jezelf.

Werken tijdens je studie is geen last die je moet dragen, maar een ervaring die, mits in balans, juist iets toevoegt. En dat is een nuance die we best wat vaker mogen benoemen.